FOTO SKP – nowy sposób na walkę z fikcyjnymi przeglądami technicznymi pojazdów

Od pewnego czasu toczy się dyskusja nad potrzebą uszczelnienia systemu nadzoru nad badaniem technicznym stanu pojazdu. Sprawa nasiliła się po ujawnieniu tzw. procederu włoskiego, w którym wykryto dokonywanie przeglądów bez obecności pojazdu na stacji kontroli.

Szukając racjonalnego rozwiązania problemu, Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny (UFG) zaproponował wprowadzenie fotograficznej dokumentacji badań technicznych pojazdów, która ma utrudnić fikcyjne przeglądy i nielegalne rejestracje samochodów. Technicznie jest to możliwe do wprowadzenia, jednak wymaga zmiany odpowiednich przepisów ustawowych i wykonawczych. Są już pozytywne rekomendacje, między innymi sejmowej Komisji Infrastruktury, dotyczące skierowania wniosku do prac parlamentarnych.

Jak ma działać system FOTO SKP?

Proponowany system, zwany roboczo FOTO SKP, ma umożliwiać dokumentowanie badań technicznych bezpośrednio w stacjach kontroli pojazdów.

Diagnosta wykonywałby za pomocą aplikacji cztery zdjęcia:

• dwa przedstawiające pojazd z zewnątrz wraz z tablicami rejestracyjnymi,
• jedno numeru VIN,
• jedno wskazania drogomierza.

Fotografie byłyby automatycznie przesyłane do centralnego repozytorium, a uprawnione podmioty – także ubezpieczyciele – uzyskiwałyby do nich dostęp za pośrednictwem specjalnego portalu. Docelowo system ten będzie zintegrowany z Centralną Ewidencją Pojazdów i Kierowców.

Bardzo ważnym elementem tego systemu ma być zabezpieczenie przed wykorzystaniem wcześniej przygotowanych lub wygenerowanych przez sztuczną inteligencję fotografii. Według przedstawionych założeń aplikacja nie pozwoli na przesyłanie zdjęć z galerii urządzenia, a dokumentacja będzie musiała powstać podczas badania, przy użyciu aparatu obsługiwanego przez aplikację.

UFG ma już doświadczenie w analizowaniu dokumentacji fotograficznej, ponieważ w ramach funkcjonującego systemu FOTO wykorzystuje zdjęcia szkód komunikacyjnych do identyfikowania potencjalnych nadużyć ubezpieczeniowych.

Koniec fikcyjnych przeglądów i większe bezpieczeństwo na drogach?

Nowe rozwiązanie ma przeciwdziałać zjawisku tzw. procederu włoskiego oraz zlikwidować fikcyjne przeglądy pozwalające formalnie dopuścić do ruchu pojazdy, których stanu technicznego nikt nie sprawdził.

Ma to więc również wymiar związany z bezpieczeństwem ruchu drogowego. W chwili obecnej fikcyjne badania techniczne, podczas których pojazd w ogóle nie pojawia się na stacji kontroli, występują jeszcze dość często i jest w to zaangażowanych kilkaset stacji.

Kiedy nowe przepisy mogą wejść w życie?

Obowiązek fotograficznego dokumentowania badań technicznych ma zostać wprowadzony w ramach nowelizacji przepisów regulujących system kontroli pojazdów w Polsce.

Projekt ten znajduje się obecnie na etapie uzgodnień wewnątrzresortowych, a prace parlamentarne mogłyby odbyć się wiosną 2027 roku.

Jak już wspomniałem, docelowo zdjęcia mają być dostępne dla uprawnionych podmiotów, w tym stacji kontroli pojazdów, organów rejestrujących i zakładów ubezpieczeń. Ułatwiłoby to weryfikację, czy samochód rzeczywiście przeszedł wymagane badanie.

Co FOTO SKP oznacza dla branży ubezpieczeniowej?

To dobry i pożądany kierunek zmian. Dostęp do wiarygodnej dokumentacji badań technicznych poprawi jakość danych wykorzystywanych przy ocenie ryzyka i identyfikowaniu nadużyć.